Actio Pauliana
De zoon stelde dat zijn stiefmoeder bijna € 140.000 aan haar eigen kinderen had geschonken, waardoor onvoldoende vermogen overbleef om zijn vordering van € 303.499 te betalen. Hij verzocht de rechtbank daarom de schenkingen te vernietigen op grond van de actio Pauliana. Dit is een juridische mogelijkheid om bepaalde rechtshandelingen terug te draaien wanneer schuldeisers daardoor worden benadeeld. De stiefmoeder en haar kinderen voerden aan dat zij bevoegd was om over haar eigen vermogen te beschikken.
Als positie schuldeisers in gedrang komt moet je alert zijn
De rechtbank oordeelde dat niet alle schenkingen konden worden vernietigd. Bij de eerdere schenkingen beschikte de stiefmoeder nog over voldoende vermogen om de vordering van de zoon te voldoen. Daarom was niet aangetoond dat zij toen wist – of had moeten begrijpen – dat de zoon door de schenkingen zou worden benadeeld.
Voor de schenkingen uit 2021 en 2022 lag dit anders: op dat moment had duidelijk moeten zijn dat verdere schenkingen de betaling van de zoon in gevaar brachten. De rechtbank vernietigde deze schenkingen en bepaalde dat vier kinderen samen € 70.600, vermeerderd met wettelijke rente, aan de zoon moesten betalen. Deze uitspraak maakt duidelijk dat iemand in beginsel vrij is om vermogen te schenken, maar dat deze vrijheid grenzen kent op het moment dat bekend is dat schuldeisers daardoor (mogelijk) worden benadeeld.